Jakie są fazy snu?

Sen dzieli się na fazy, z których każda charakteryzuje się różnym poziomem aktywności mózgu i organizmu. To, w której fazie obudzimy się, może wpłynąć na to, czy poczujemy się wypoczęci czy znużeni. Wyróżnia się cztery stadia (fazy) snu, z których każde pełni inną funkcję i wpływa na regenerację organizmu.

Z tego artykułu dowiesz się:

jak się dzielą fazy snu;
ile czasu trwa każda faza snu;
jaka faza snu jest najważniejsza.

Ile jest faz snu? Jakie są fazy snu?

Sen jest niezbędny każdemu człowiekowi do regeneracji oraz zredukowania poziomu stresu. Jak każdy proces biologiczny, tak i on dzieli się na poszczególne fazy, które następują kolejno po sobie. Ile jest faz snu? Cztery – z czego trzy zaliczają się do NREM, zaś jedna do REM. Składają się one na cyklu snu, a takich cyklów podczas nocnego wypoczynku zdrowa osoba dorosła ma od czterech do sześciu.

Oczywiście przejście wszystkich faz bez zakłóceń to ideał, jednak czasem można się wybudzić, np. na skutek złego snu czy problemów zdrowotnych. Po krótkim wybudzeniu sen najczęściej ponownie rozpoczyna się od płytszych stadiów snu, choć nie zawsze cały cykl zaczyna się od fazy N1.

Fazy snu to kolejno:

N1 – podczas tej fazy umysł wchodzi w stan relaksacji.
N2 – stadium płytkiego snu, podczas którego zmniejsza się reakcja na bodźce zewnętrzne, a mózg uczestniczy w procesach utrwalania pamięci.
N3 – faza głębokiego snu, gdy organizm jest w pełni zrelaksowany, co objawia się między innymi niskim tętnem.
REM – finalna faza cyklu snu, po której cały proces rozpoczyna się od początku. W tej fazie mózg wykazuje wysoką aktywność i pojawiają się najbardziej intensywne marzenia senne.

Fazy snu – ile powinny trwać? Fazy snu – ile trwają?

Ile trwa faza snu? Cały cykl powinien zająć ok. 100-120 minut, jednak uwaga – w każdym faza REM staje się nieco dłuższa. Gdy dochodzi do niej w pierwszym cyklu, ma ona około 10-15 minut, jednak przy w pełni przespanej nocy i czterech cyklach może wydłużyć się do nawet 40 minut. To właśnie dlatego w nocy znacznie częściej mamy długie i złożone sny niż podczas drzemki za dnia.

Fazy snu – ile powinny trwać? Długość poszczególnych stadiów snu zmienia się w trakcie nocy. W pierwszych cyklach więcej czasu zajmuje faza N3, natomiast w kolejnych wydłuża się faza REM. Co jest interesujące, podczas nocy każdy człowiek budzi się od kilku do kilkunastu razy. Są to jednak wybudzenia tak krótkie, że po prostu świadomość nie jest w stanie ich zarejestrować. Następują one zazwyczaj po pełnym cyklu, niejako „resetując” umysł do rozpoczęcia nowego.

W jakiej fazie snu śnimy?

Wiele osób zadaje często pytanie: w jakiej fazie snu śnimy? Najbardziej intensywne i realistyczne marzenia senne występują podczas fazy REM, choć sny mogą pojawiać się również w fazach NREM. Skrótowiec ten pochodzi od angielskich słów Rapid Eye Movement, czyli „szybkie (lub gwałtowne) ruchy oczu”. W tej fazie mózg zyskuje swoją największą aktywność w trakcie snu, a my doznajemy marzeń sennych.

Ale faza REM to nie tylko mniej lub bardziej przyjemne sny. Faza REM odgrywa ważną rolę w utrwalaniu niektórych rodzajów pamięci, zwłaszcza proceduralnej i emocjonalnej, natomiast pamięć deklaratywna konsoliduje się głównie podczas snu NREM. Dotyczy to zarówno wiedzy teoretycznej (np. przeczytane informacje w książce czy choćby tym artykule), jak i praktycznej (na przykład sterowanie urządzeniami). Ponadto faza REM jest związana z oczyszczaniem mózgu z emocji i pomaga utrzymać spójność reakcji fizjologicznych i psychicznych. Mówiąc inaczej – umysł przeprowadza porządki.

Jaka faza snu jest najważniejsza?

Skoro już wiemy, jakie są fazy snu, czy można wskazać którąś najbardziej istotną? Trudno wskazać jedną najważniejszą fazę snu, ponieważ każda pełni odmienną funkcję. N3 odpowiada przede wszystkim za regenerację organizmu, natomiast REM odgrywa kluczową rolę w funkcjonowaniu mózgu i regulacji emocji.

Otóż w tej właśnie fazie organizm regeneruje się, tkanki są naprawiane, a układ immunologiczny jest wzmocniony. Podczas fazy głębokiego snu organizm produkuje i uwalnia hormony wzrostu, które są istotne dla rozwoju. Ponadto faza ta jest kluczowa dla pamięci i uczenia się, ponieważ procesy konsolidacji pamięciowej mają miejsce głównie podczas tego etapu snu, a następnie są porządkowane podczas REM.

Ile trwa faza snu w przypadku osób chorych?

Faza snu u osób chorych może mieć różny czas w zależności od rodzaju choroby oraz indywidualnych cech organizmu. Dlatego właśnie nie można określić, jakie będą w tym przypadku fazy snu, aczkolwiek ważne jest to, że pomimo zmian związanych z chorobami oraz schorzeniami zazwyczaj kolejność faz w cyklu jest taka sama. U wielu osób choroby mogą zmieniać długość poszczególnych faz snu, a niektóre zaburzenia wpływają również na przebieg całego cyklu.

W jakiej fazie snu najlepiej się obudzić?

Znamy już fazy snu, ile trwają wiemy, ale co z przebudzeniem? W jakiej fazie snu najlepiej się obudzić? Najłatwiej jest obudzić się podczas płytszych stadiów snu lub pod koniec cyklu. Wybudzenie z głębokiego snu N3 częściej wiąże się z uczuciem senności i dezorientacji. W takim momencie mózg jest najbliżej stanu aktywności, co może ułatwić przejście ze snu do stanu pełnej świadomości. Obudzenie się podczas fazy REM może zmniejszyć uczucie znużenia i ospałości, które często towarzyszy porannemu wstaniu.

W idealnej sytuacji naturalny cykl snu pozwoliłby na obudzenie się bez konieczności użycia budzika, co pozwoliłoby ciału przebudzić się w odpowiednim momencie, kiedy jest gotowe do przejścia ze snu do stanu pełnej aktywności.

Jakość snu ma znaczenie

Jeśli chcesz cieszyć się zdrowym snem i mieć pewność jego jakości, nie zapomnij o odpowiedniej higienie snu, czyli właściwym przygotowaniu miejsca wypoczynku oraz odpowiednim materacu. Unikaj także ciężkostrawnych potraw na dwie godziny przed położeniem się. Dzięki temu organizm będzie mógł w pełni się zrelaksować, co powinno wpłynąć pozytywnie na redukcję ewentualnych wybudzeń w nocy.

„To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania i tylko wtedy, gdy jest to konieczne. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.”

Noctis Noc, 12,5 mg, tabletki powlekane: Każda tabletka powlekana zawiera 12,5 mg doksylaminy wodorobursztynianu (Doxylamini hydrogenosuccinas).

Wskazania do stosowania: Krótkotrwałe, objawowe leczenie sporadycznej bezsenności u osób dorosłych, zwłaszcza w przypadku występowania trudności z zasypianiem, częstych przebudzeń nocnych lub wczesnego budzenia w godzinach porannych.

Podmiot odpowiedzialny: Biofarm Sp. z o.o., ul. Wałbrzyska 13, 60-198 Poznań, tel. +48 61 66 51 500

Miewasz problemy ze snem?

Nieprzespana noc, a przed Tobą kolejny aktywny dzień?

Chociaż większość ludzi uważa, że bezsenność ich nie dotyczy to statystyki pokazują, że nawet 50% dorosłych Polaków ma problemy ze snem. Noctis Noc to lek na sen dostępny bez recepty, który skraca czas zasypiania i pozwala nawet na 8 godzin nieprzerwanego snu.

Sprawdź więcej porad

Wpływ alkoholu na sen

Sen to jeden z podstawowych elementów dbania o zdrowie. Pozwala się ciału zregenerować, zapewnia energię na cały dzień, zmniejsza poziom stresu. W dzisiejszych czasach jednak nie jest łatwo o zdrowy sen. Wiele zewnętrznych czynników potrafi go zaburzyć, prowadząc nawet do bezsenności. Jak zatem zadbać o to, by porządnie się wyspać? Można wypróbować techniki relaksacyjne. Więcej na ich temat przeczytasz w artykule.

Cztaj więcej